• Buro Jansen & Janssen is een onderzoeksburo dat politie, justitie, inlichtingendiensten, de overheid in Nederland en Europa kritisch volgt. Een grond-rechten kollektief dat al 30 jaar publiceert over uitbreiding van repressieve wetgeving, publiek-private samenwerking, bevoegdheden, overheids-optreden en andere staatsaangelegenheden.
    Buro Jansen & Janssen Postbus 10591, 1001EN Amsterdam, 020-6123202/06-34339533, info@burojansen.nl.
    Steun Buro Jansen & Janssen. Word donateur, NL56 INGB 0000 6039 04 ten name van Stichting Res Publica, Postbus 11556, 1001 GN Amsterdam.
  • Justitie en Veiligheid

  • Inlichtingen en Terrorisme

  • Nieuwsblog

  • Openbaarheid

  • Nationaal Veiligheidsarchief

  • Publicaties

  • Europa

  • Politieklachten

  • Veilig Internetten

  • Jansen Library

  • Inhoudsopgave Observant #56, november 2010

    de elektronische nieuwsbrief van Buro Jansen & Janssen

    Mocht je een interessant artikel hebben over je confrontatie met politie en justitie, een nieuwe wetgeving, onderzoek of scriptie mail het dan ons, info@burojansen.nl.

    01 Ochtendgloren: nachtelijke politionele phishing acties
    02 Ochtendgloren: Over de politie die niet echt wakker wordt  na een nachtelijke phishing operatie (onderzoek)
    03 Vinden Nederlanders preventief fouilleren fijn?
    04 Operatie Ochtendgloren: Politie Spin
    05 Openbaarheid op zijn Groenflinks
    06 Rechtstaatperikelen identificatieplicht in het stemhokje
    07 De koeriers van Moskou boek
    08 Vragen naar de onbekende weg
    09 Politiële gegevensverwerking en Privacy
    10 Donateurs gezocht

    Het heeft even geduurd, maar hier weer een nieuwe observant van Buro Jansen & Janssen. Twee stukken over preventief fouilleren. Ochtendgloren gaat over grote politie acties op snelwegen waar iedereen door de mangel wordt gehaald. Gepresenteerd als acties tegen ‘verkeerscriminaliteit’ (gladde banden en het niet op zak hebben van een rijbewijs) zijn de acties verworden tot een overheidslopende band waarbij de slachtoffers even door alle loketten van de staat worden gehaald. ‘Zit er een vuiltje aan u?” En Nederlanders houden van fouilleren. Draagvlak onderzoek zoals het heet, rammelt aan alle kanten. In de serie rechtstaatperikelen een kijkje in het stemlokaal. Veel oude artikelen, excuses voor deze vertraging.

    Ochtendgloren: Nachtelijke politionele phishing acties

    Bestrijding van de criminaliteit door het afsluiten van snelwegen lijkt een uitvloeisel van de aanpak van nodale controle en informatiegestuurde politie. De redenering is eenvoudig. Boeven en andere slechteriken in de woorden van overheidsfunctionarissen gebruiken snelwegen als aan- en afvoerroutes van criminele waar. Door de snelweg af te sluiten en iedereen te controleren wordt de criminaliteit bestreden. Deze ongerichte controle acties gericht tegen niet verdachte burgers lijken proeftuinen voor het samenwerken van tientallen opsporingsdiensten en meer dan honderd functionarissen. Het denken binnen het opsporingsapparaat is duidelijk gekanteld. Iedereen is verdachte op de rijkswegen. Het Kwaad beweegt zich. In het verleden vooral in het oosten van het land, waar de operatie Ochtendgloren zijn oorsprong kent, maar de laatste jaren ook in het westen en zuiden, waar inmiddels vergelijkbare operaties onder de naam Avondlicht worden gehouden.
    Kritische kanttekeningen, vragen, evaluaties, analyses, het is allemaal niet nodig. Twijfelaars van de maatregel worden net zolang onder druk gezet tot ze instemmen en een kritische beschouwing van dit zware middel is nergens in de stukken te vinden. Dat is verontrustend in een rechtstaat waar politie en justitie steeds meer middelen en mogelijkheden krijgen. Zonder nuances worden rechten van burgers alleen maar meer ingeperkt.

    lees meer

    Operatie Ochtendgloren “Over de politie die niet echt wakker wordt na een nachtelijke phishing operatie”

    1           Inleiding

    Opsporing in Nederland is verworden tot het afsluiten van snelwegen en wachten op de autodief, de transportcrimineel en de inbreker. Sinds 2000 is de ‘operatie Ochtendgloren’ onderdeel van het politiewerk. Een snelweg wordt midden in de nacht afgesloten en alle passerende voertuigen worden onderworpen aan een totale controle. Hierbij worden rijbewijs en verzekering gecontroleerd, maar ook openstaande boetes, belastingschulden en eventuele verblijfsvergunningen. Vaak is een pinautomaat aanwezig zodat verschuldigde bedragen gelijk afgerekend kunnen worden. Doorgaans zijn rond de 130 functionarissen bij de controle betrokken.

    ‘Ochtendgloren’ begon in de regio IJsselland ter bestrijding van de middencriminaliteit en het vergroten van de veiligheidsgevoelens van de individuele politiefunctionaris. Langzaam verspreidde de werkmethode zich over het oosten van het land en de laatste jaren over geheel Nederland. De bestrijding van de middencriminaliteit is nog steeds een belangrijk doel, maar om juridische redenen is het hoofddoel het opsporen van verkeerscriminaliteit, kapotte achterlichten en alcoholgebruik.

    De dubbele doelstelling maakt duidelijk hoe weinig de politie eigenlijk weet van de misdaad op en rond de snelwegen. De rijkswegen worden steevast omschreven als “aan- en afvoerroute” van criminelen en hun waar. Analyses van de criminaliteit op en rond de snelwegen en in de zogenaamde grensgemeenten ontbreken. Ook evaluaties over de effectiviteit van het politiewerk zijn niet beschikbaar, noch enige andere onderbouwing van de inzet van zoveel overheidsfunctionarissen midden in de nacht.

    Als onderdeel van de verkeerscontroles wordt er soms ook preventief gefouilleerd. Preventief fouilleren wordt doorgaans ingezet in woonwijken en stadscentra waar een dreiging van geweld geconstateerd is en de aanwezigheid van wapens vermoed wordt. Dergelijke gebieden worden door de burgemeester aangewezen als ‘veiligheidsrisicogebied’ waarna de politie, na goedkeuring door de officier van justitie, burgers preventief kan gaan fouilleren. Welke concrete dreiging van geweld geldt er op een specifiek stuk snelweg, waardoor deze aangemerkt kan worden als ‘veiligheidsrisicogebied’? De politie Twente schrijft zelf dat “cijfermatige analyse van incidenten weinig lijkt bij te dragen aan de onderbouwing om de A1 aan te merken als veiligheidsrisicogebied.”[1] Preventief fouilleren lijkt vooral toegevoegd aan de operatie omdat politiefunctionarissen zelf de acties onveilig vinden.

    Buro Jansen & Janssen heeft stukken opgevraagd bij verschillende politieregio’s, parketten, ministeries, de provincie Overijssel en vele gemeenten in Overijssel en Gelderland. De resultaten van deze zoektocht naar openbare informatie zijn toegevoegd als bijlagen.

    Hier volgt een analyse van de gegevens. Ten eerste wordt beschreven wat de acties Ochtendgloren inhouden. Vervolgens wordt het preventief fouilleren dat soms onderdeel uitmaakt van de operaties onder de loep genomen. Preventief fouilleren was de aanleiding om de operaties te onderzoeken. Vervolgens wordt ‘Ochtendgloren’ in de volle breedte bekeken, zowel de ontstaansgeschiedenis als de effectiviteit. Afrondend komen enkele juridische kanttekeningen aan bod en de conclusie.

    Opgemerkt dient te worden dat informatie verzamelen bij de Nederlandse overheid geen eenvoudige zaak is. Stukken worden vaak laat, onvolledig en gebrekkig verstrekt. Dat we uiteindelijk toch ruim duizend pagina’s hebben verzameld is misschien een wonder. Deze eerste zoekslag zal worden gevolgd door een breder verzoek om nog beter zicht te krijgen op deze operaties.

    lees meer

    Iedereen blij met fouilleren?

    Vrijblijvendheid troef bij onderzoek naar maatschappelijke steun voor een ingrijpende maatregel
    Preventief fouilleren ligt gevoelig bij bestuurders. Niet omdat ze de maatregel niet hebben omarmd, maar omdat ze willen dat de bevolking zich positief uitlaat over de maatregel. Regelmatig worden burgers ondervraagd over de maatregel en keer op keer blijkt dat het volk er nog steeds achter staat. Deze steun staat haaks op de verwachtingen die burgers hebben over de effectiviteit. Weinig mensen geloven dat de maatregel zinvol is. Zijn de metingen echter wel zo objectief? In dit artikel worden enquêtes uit Den Haag, Utrecht, Rotterdam, Amsterdam en andere steden tegen het licht gehouden.
    lees meer

    Ochtendgloren: Politie Spin

    Stoffel Heijsman van de Raad van Hoofdcommissarissen is de spindokter van de Nederlandse politie. In het NOS journaal van 2 juni legt hij uit dat de Nederlandse politie met bijna 60% van de aangiften helemaal niets doet, dat 29% wel in behandeling wordt genomen en dat 12,5% daarna alsnog op de plank blijft liggen. Of het onderzoek naar de aangiften ook tot een bevredigend resultaat leidt, wordt door de journalist niet gevraagd.
    Het is een een-tweetje tussen de hoofdcommissaris en het Journaal met als conclusie: “te weinig opsporingscapaciteit.” De politie kan geen onderzoek doen naar criminele netwerken, en boeven hebben vrij spel. De boodschap is duidelijk, de politie moet er 4.000 extra agenten bij hebben.
    Zeven dagen voor de verkiezingen proberen de dames en heren in het blauw nog even veiligheid als verkiezingsthema te promoten en eventuele bezuinigingen af te wenden. Een prachtige spin van de Raad van Hoofdcommissarissen. Een fundamentele discussie over de organisatie en inzet van de politie wordt uit de weg gegaan.
    lees meer

    Openbaarheid op zijn Groenflinks

    In het NRC van 21 mei 2010 houdt Mariko Peters van Groen Links een pleidooi voor de oprichting van een transparantiewaakhond. De overheid moet een actievere rol spelen bij het openbaar maken van documenten en de WOB dient uitgebreid tot semi-overheidsinstellingen. Verder stelt het parlementslid de termijnoverschrijdingen en de leges die door de gemeenten in rekening worden gebracht bij de beantwoording van WOB verzoeken nog maar eens aan de orde.

    GroenLinks als pleitbezorger voor een transparantere overheid. Dat zou een radicale omslag zijn voor deze partij. De vraag is of het meer is dan goedkope verkiezingsretoriek.
    lees meer

    Vernedering om fraude fictie

    Uit de Speeltuinvuist nr.1
    (orgaan van de Buurt en Speeltuin Vereniging Amsterdam Zuid)

    “Wij willen weer een beroep doen op uw gastvrijheid en een of meerdere stembureaus op uw locatie inrichten”. Al decennia lang ontvangen wij deze vraag van de Gemeente, afdeling Burgerzaken. Altijd is ons antwoord: “Van harte welkom, leve de democratie”. Zo’n verkiezingsdag heeft in ons ‘dorpshuis’ iets gezelligs, je gaat niet alleen stemmen, maar je komt elkaar tegen, je wisselt even uit hoe het met de kinderen gaat en met de poes van Opoe. Ons kent ons voor en achter de verkiezingstafel. Tot afgelopen jaar bij de Europese verkiezingen. Plotseling werd er niet eerst gevraagd naar je verkiezingsoproep maar naar je paspoort of rijbewijs of andersoortige erkende ID kaart. En dan gebeurt iets engs!
    lees meer

    De Koeriers van Moskou

    De koeriers van Moskou van Hans Olink uit 2002 is een bundel verhalen over communisten, spionnen en saboteurs tijdens de Koude Oorlog, zoals de omslag vermeld. Zes hoofdstukken telt het boek met titels als ‘de koerier van Lenin,’ ‘de saboteurs van Moskou’ en ‘het verloren Ruslandspel.’ lees meer

    Vragen naar de onbekende weg

    In opdracht van B. Venrooij, hoofd Bureau Regionale Informatie van de regiopolitie Brabant Noord en van B. de Graaff, hoogleraar terrorisme, contra terrorisme en radicalisering is een opdracht gerelateerd aan (contra-) terrorisme en radicalisering uitgevoerd. Deze opdracht is uitgevoerd in het kader van een minor, 3e jaar HBO rechten voor de Juridische Hogeschool te Tilburg.
    Het onderzoeksdoel is het in kaart brengen van informatiestromen tussen inlichtingendiensten en de toepassing van de nieuwe Wet Politiegegevens (WPG).
    Een belangrijk deel van het onderzoek richt zich op de invulling van artikel 24 van die wet in relatie tot de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD).
    Dit onderzoek wordt in hoofdstuk 9 afgesloten met aanbevelingen en conclusies. De samenvatting bestaat uit een verkorte weergave van de belangrijkste onderzoeksresultaten die een antwoord geven op de vragen die in hoofdstuk 1 zijn geformuleerd.

    lees meer

    Politiële gegevensverwerking en Privacy

    In dit proefschrift stellen we vast in hoeverre met de wijziging van het wettelijke regime rond de verwerking van persoonsgegevens door de politietegemoet is gekomen aan de knelpunten die onder het regime van de Wetpolitieregisters zijn geconstateerd. Sinds 1990 zijn er regels en normen voorhet gebruik van politiële gegevensverzamelingen. Aanvankelijk waren zeopgenomen in de Wpolr; vanaf 1 januari 2008 is de Wpolg van kracht. Metde invoering van de Wet politiegegevens heeft de wetgever tegemoet willenkomen aan de knelpunten die bij de uitvoering van de Wet politieregistersen de Wet bijzondere politieregisters naar voren zijn gekomen. De volgendeprobleemstelling (PS) is als leidraad van het onderzoek genomen.

    lees meer

    Donateurs bedankt

    Het heeft weer even geduurd voordat u een nieuwsbrief van ons ontvangt. Diverse complexe en moeizame wob procedures zijn daar een van de redenen van. Daarnaast komt er ook een nieuw papieren magazine van Jansen uit en zult u een elektronische versie ontvangen. Zwaartepunt van ons onderzoek ligt op dit moment nog steeds op preventief fouilleren, maar daarnaast wordt er onderzoek gedaan naar Europese politie en justitie samenwerking, een start gemaakt met het onderzoek naar private inlichtingen en beveiliging bedrijven, diverse historische onderzoek naar BVD en politie, divers werk voor mensen die lastig gevallen worden door de overheid als zij hun mening geven in de openbare ruimte en allerlei kleiner en grote onderzoek voor individuen en organisaties.

    Sympathie voor het werk van Buro Jansen & Janssen? Wordt dan nu donateur. Voor het doen van onderzoek is Buro Jansen & Janssen volledig afhankelijk van giften en subsidies.

    Buro Jansen & Janssen is aangemerkt als ANBI (Algemeen Nut Beogende Instellingen) instelling. Dit betekent voor mensen die ons willen steunen het volgende:
    – Als een instelling door de Belastingdienst is aangewezen als een ANBI, kan een donateur giften van de inkomsten- of vennootschapsbelasting aftrekken (uiteraard binnen de daarvoor geldende regels).
    Voor Buro Jansen & Janssen betekent dit:
    – Een ANBI hoeft geen successierecht of schenkingsrecht te betalen over erfenissen en schenkingen die de ANBI ontvangt in het kader van het algemeen belang.
    – Uitkeringen die een ANBI doet in het algemene belang zijn vrijgesteld voor het recht van schenking.

    Stort gul: € 10,- , € 25,- € 50,- of meer per maand op:
    Giro: 603904
    tnv Stichting Res Publica te Amsterdam
    Bij storting van € 50,- of meer krijg je een Buro Jansen & Janssen T-shirt opgestuurd! Als je een T-shirt wilt ontvangen, mail dan even je maat en je adres door.

     

    Ochtendgloren: nachtelijke politionele phishing

    Bestrijding van de criminaliteit door het afsluiten van snelwegen lijkt een uitvloeisel van de aanpak van nodale controle en informatiegestuurde politie. De redenering is eenvoudig. Boeven en andere slechteriken in de woorden van overheidsfunctionarissen gebruiken snelwegen als aan- en afvoerroutes van criminele waar. Door de snelweg af te sluiten en iedereen te controleren wordt de criminaliteit bestreden. Deze ongerichte controle acties gericht tegen niet verdachte burgers lijken proeftuinen voor het samenwerken van tientallen opsporingsdiensten en meer dan honderd functionarissen. Het denken binnen het opsporingsapparaat is duidelijk gekanteld. Iedereen is verdachte op de rijkswegen. Het Kwaad beweegt zich. In het verleden vooral in het oosten van het land, waar de operatie Ochtendgloren zijn oorsprong kent, maar de laatste jaren ook in het westen en zuiden, waar inmiddels vergelijkbare operaties onder de naam Avondlicht worden gehouden.

    lees meer

    Iedereen blij met fouilleren?

    Vrijblijvendheid troef bij onderzoek naar maatschappelijke steun voor een ingrijpende maatregel
    Preventief fouilleren ligt gevoelig bij bestuurders. Niet omdat ze de maatregel niet hebben omarmd, maar omdat ze willen dat de bevolking zich positief uitlaat over de maatregel. Regelmatig worden burgers ondervraagd over de maatregel en keer op keer blijkt dat het volk er nog steeds achter staat. Deze steun staat haaks op de verwachtingen die burgers hebben over de effectiviteit. Weinig mensen geloven dat de maatregel zinvol is. Zijn de metingen echter wel zo objectief? In dit artikel worden enquêtes uit Den Haag, Utrecht, Rotterdam, Amsterdam en andere steden tegen het licht gehouden.

    gehele onderzoek

    Operatie Ochtendgloren: Politie Spin

    Stoffel Heijsman van de Raad van Hoofdcommissarissen is de spindokter van de Nederlandse politie. In het NOS journaal van 2 juni legt hij uit dat de Nederlandse politie met bijna 60% van de aangiften helemaal niets doet, dat 29% wel in behandeling wordt genomen en dat 12,5% daarna alsnog op de plank blijft liggen. Of het onderzoek naar de aangiften ook tot een bevredigend resultaat leidt, wordt door de journalist niet gevraagd.
    Het is een een-tweetje tussen de hoofdcommissaris en het Journaal met als conclusie: “te weinig opsporingscapaciteit.” De politie kan geen onderzoek doen naar criminele netwerken, en boeven hebben vrij spel. De boodschap is duidelijk, de politie moet er 4.000 extra agenten bij hebben.
    Zeven dagen voor de verkiezingen proberen de dames en heren in het blauw nog even veiligheid als verkiezingsthema te promoten en eventuele bezuinigingen af te wenden. Een prachtige spin van de Raad van Hoofdcommissarissen. Een fundamentele discussie over de organisatie en inzet van de politie wordt uit de weg gegaan.

    gehele artikel

    Openbaarheid op zijn Groenflinks

    In het NRC van 21 mei 2010 houdt Mariko Peters van Groen Links een pleidooi voor de oprichting van een transparantiewaakhond. De overheid moet een actievere rol spelen bij het openbaar maken van documenten en de WOB dient uitgebreid tot semi-overheidsinstellingen. Verder stelt het parlementslid de termijnoverschrijdingen en de leges die door de gemeenten in rekening worden gebracht bij de beantwoording van WOB verzoeken nog maar eens aan de orde.

    GroenLinks als pleitbezorger voor een transparantere overheid. Dat zou een radicale omslag zijn voor deze partij. De vraag is of het meer is dan goedkope verkiezingsretoriek.

    Gehele artikel

    << oudere artikelen