• Buro Jansen & Janssen is een onderzoeksburo dat politie, justitie, inlichtingendiensten, de overheid in Nederland en Europa kritisch volgt. Een grond-rechten kollektief dat al 30 jaar publiceert over uitbreiding van repressieve wetgeving, publiek-private samenwerking, bevoegdheden, overheids-optreden en andere staatsaangelegenheden.
    Buro Jansen & Janssen Postbus 10591, 1001EN Amsterdam, 020-6123202/06-34339533, info@burojansen.nl.
    Steun Buro Jansen & Janssen. Word donateur, NL56 INGB 0000 6039 04 ten name van Stichting Res Publica, Postbus 11556, 1001 GN Amsterdam.
  • Justitie en Veiligheid

  • Nieuwsblog

  • Openbaarheid

  • Nationaal Veiligheidsarchief

  • Publicaties

  • Crisis en Onveiligheid

  • Europa

  • Politieklachten

  • Veilig Internetten

  • Jansen Library

  • J&J Terrorisme pagina

    De Maatregelen tegen terrorisme

    Over de hele wereld  is terrorismebestrijding na 11 september 2001 een hot item geworden. Naast de oorlog, die momenteel in Afghanistan wordt gevoerd zijn in veel landen voorstellen om politie en inlichtingen meer macht te geven om terroristen op te sporen. Veel van de voorstellen hebben echter grote consequenties voor iedereen. Burgerrechten, zoals privacy en het recht op vrije communicatie, komen in het geding en overal zal er meer gecontroleerd en  geregistreerd gaan worden. In nauwe internationale samenwerking zullen er ook meer gegevens uitgewisseld gaan worden.
    Op deze pagina hopen een (niet volledig!) overzicht te geven van de ontwikkelingen in ean aantal landen. Om te beginnen natuurlijk Nederland zelf, maar in Europa zijn we geen eiland meer en daarom zijn de ontwikkelingen in Engeland, Frankrijk en Duitsland ook van belang. De Europese Commissie en Raad zitten ondertussen ook niet stil
    Nederland

    Maatregelen die al getroffen zijn:

    Voortgangsrapportage actieplan terrorismebestrijding, 26 oktober 2001

    Budgettten actieplan terrorismebestrijding

    Actieplan terrorismebestrijding, 5 oktober 2001

    Brief aan de Tweede Kamer, 5 oktober 2001

    Scherpere controles en meer veiligheidsmensen
    Parool
    ,  6 oktober 2001
    DEN HAAG – Met een lange lijst maatregelen wil het kabinet de kans  op een  terroristische aanslag zo klein mogelijk maken. Opsporings- en inlichtingendiensten  worden versterkt en moeten beter samenwerken. De controle op Schiphol wordt  strenger en het kabinet wil beter registreren  wie het land in komt. Voor de plannen is 150 tot 200 miljoen gulden uitgetrokken.

    Jaarlijks 150 tot 200 miljoen tegen terrorisme

    Volkskrant 6 oktober 2001
    Het kabinet gaat meer mankracht en materieel inzetten om het terrorisme te bestrijden. Recherche, marechaussee, inlichtingendiensten en financiële toezichthouders krijgen extra capaciteit. Dat hebben premier Kok en de meest betrokken ministers vrijdag bekendgemaakt. Ook worden de beveiligingsmaatregelen op Schiphol uitgebreid.

    BITS OF FREEDOM NIEUWSBRIEF Nr. 4  –  8 oktober 2001

    Maatregelen die voorgesteld zijn:

    Kabinet is voor incidenteel tonen persoonsbewijs bij dreigingen 
    de Volkskrant,  26 oktober 2001
    Het kabinet is tegen een algemene identificatieplicht, zoals België en Frankrijk kennen. Wel zullen burgers in de toekomst worden verplicht hun persoonsbewijs te tonen als sprake is van terroristische dreigingen. De huidige, beperkte identificatieplicht wordt daartoe uitgebreid, aldus kringen rond het kabinet.

    Verplichte legitimatie bij calamiteit
    Parool
    ,  26 oktober 2001
    DEN   HAAG – Er komt, als het aan VVD-minister Benk Korthals (Justitie) ligt, geen  algemene identificatieplicht. De bestaande legitimatieplicht wordt wel uitgebreid.  Wanneer sprake is van een concrete terroristische dreiging, kan de politie  personen voortaan om een legitimatie vragen. Korthals weet zich gesteund door de regeringspartijen en het CDA.

     

    Korthals kondigt aan Wet Bijzondere Opsporingsmethoden aan te willen passen

    Crimineel moet weer infiltreren
    Parool, 31 oktober 2001
    DEN HAAG – In de strijd tegen het terrorisme overweegt minister Benk Korthals van Justitie met een wetsvoorstel te komen dat infiltratie door criminele burgers toestaat. Hij zei dat vanmiddag in een debat in de Tweede Kamer. Infiltratie door criminelen is zeer omstreden sinds de zogeheten IRT-affaire in de jaren negentig.

    Kabinet trekt geld uit voor 16 miljoen doses pokken-vaccin
    NRC Handelsblad , 27 oktober 2001
    Deelname aan een terroristische organisatie zal nog voor het eind van dit jaar zwaarder bestraft gaan worden. In plaats van maximaal 4 jaar, die nu voor deelname aan dergelijke organisaties staat, wil minister Korthals (Justitie) 12 jaar. Leiders van terroristische organisaties kunnen binnenkort een celstraf van maximaal 20 jaar tegemoet zien tegen 6 jaar nu, zei minister Korthals na afloop van het wekelijkse kabinetsberaad.

     

    Europese Raad en Europese Commissie

    Terrorismebestrijding

    Voorstel voor een KADERBESLUIT VAN DE RAAD inzake terrorismebestrijding

    (door de Commissie ingediend)
    MEMORIE VAN TOELICHTING
    1. INLEIDING
    Dit voorstel heeft niet alleen betrekking op daden van terrorisme die tegen de lidstaten zijn gericht. Het beoogt tevens gedragingen op het grondgebied van de Europese Unie die kunnen bijdragen tot terroristische handelingen in derde landen. Dit is in overeenstemming met de verbintenis van de Commissie om terrorisme zowel mondiaal als op het niveau van de Europese Unie te bestrijden. De Commissie werkt dan ook nauw samen met de lidstaten en met derde landen om internationaal terrorisme in het kader van internationale organisaties en de bestaande organisatorische voorzieningen voor internationale samenwerking, met name de Verenigde Naties en de G8, te bestrijden en de volledige tenuitvoerlegging van alle desbetreffende internationale instrumenten te verzekeren.

    Nieuwe terrorisme definitie en de globaliseringskritische beweging
    by EU For The People 2:21pm Thu Oct 18 ’01 euforthepeople@gmx.net
    Tijdens de EU-top in Gent (19 Oktober) will de EU ook weer over nieuwe maatregelen tegen het terrorisme praten. Eind september werd er een EU-voorstel voor een nieuwe definitie van terrorisme bekend.

    Europees arrestatiebevel

    Voorstel voor een KADERBESLUIT VAN DE RAAD betreffende het Europees arrestatiebevel en de procedures van overlevering tussen de lidstaten van de Europese Unie

    (Door de Commissie ingediend)
    TOELICHTING
    1. Historiek van de uitlevering
    De uitlevering is ontstaan om het binnen een vaak complexe context van politieke en diplomatieke bestrekkingen tussen staten mogelijk te maken dat een op het grondgebied van een staat aangetroffen vreemdeling aan de autoriteiten van een andere staat wordt overgeleverd, zodat hij of zij daar kan worden vervolgd of een hem of haar opgelegde straf daar kan worden uitgevoerd. De uitlevering, die vaak tijdrovend en ingewikkeld is, is niet langer aangepast aan een ruimte zonder grenzen zoals de Europese ruimte, gekenmerkt door een hoge mate van vertrouwen en samenwerking tussen staten die een veeleisende opvatting van de rechtsstaat gemeen hebben.
    Commissie wil arrestatiebevel voor hele Unie
    NRC Handelsblad , 20 september 2001
    Er moet een algemeen geldend Europees arrestatiebevel komen en de lidstaten van de Europese Unie moeten één definitie van terrorisme in de wet vastleggen. Ook moeten zij dezelfde straffen uitdelen aan terroristen.
    Een Europees arrestatiebevel zou inhouden dat een EU-lidstaat die om de aanhouding van een verdachte verzoekt automatisch medewerking krijgt van de andere lidstaten.

     

    De Raad wil op 6 en 7 december een beslissing nemen over het voorstel van de Commissie. In dit document een uiteenzetting van de huidige discussiepunten

    Raad van ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken

    Luxemburg, 16 oktober 2001
    Aan de Raad zijn twee essentiële vraagstukken in verband met het Commissievoorstel voorgelegd, namelijk het toepassingsgebied van het voorgestelde kaderbesluit en de aard van het optreden van de gerechtelijke autoriteit in de tenuitvoerleggingsstaat, zowel voor de bescherming van de rechten van personen ten aanzien waarvan een arrestatiebevel is uitgevaardigd, als voor de bepaling van de termijnen voor de tenuitvoerlegging van het arrestatiebevel.

    27 september 2001 Vervolg discussie van  20 september.

    Brussel, 20 september 2001 In het licht van de terroristische aanslagen van 11 september in de Verenigde Staten en conform de sedert de Europese Raad van Tampere genomen besluiten is de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken op donderdag 20 september 2001 bijeengekomen, teneinde alle nodige maatregelen te treffen om de grootste mate van veiligheid te waarborgen en elke geëigende maatregel te nemen ter bestrijding van het terrorisme.
    EU dichtbij gezamenlijke aanpak terrorisme
    Parool,  19 september 2001
    BRUSSEL – Binnen de Europese Unie moet de uitlevering van personen die verdacht worden van betrokkenheid bij terreurdaden sterk worden vereenvoudigd. De vijftien lidstaten dienen een opsporingsbevel in één lidstaat automatisch over te nemen, zodat een gezocht persoon overal kan worden aangehouden en uitgeleverd aan het land dat de verdachte zoekt.

    `EU kan terrorisme niet effectief bestrijden’
    NRC Handelsblad , 20 september 2001
    De Europese Unie is op korte termijn niet in staat om effectief bij te dragen aan de bestrijding van terrorisme. De Verenigde Staten zijn daarom bezorgd dat speciale Europese wetgeving in de praktijk een belemmering zal blijken voor de allang bestaande samenwerking met afzonderlijke EU-lidstaten.

    EU-landen in actie tegen terrorisme
    NRC Handelsblad , 21 september 2001
    Verscherpte controle aan de buitengrenzen. Meer informatie-uitwisseling tussen politie en inlichtingendiensten van de vijftien lidstaten van de Europese Unie, en met Amerikaanse collega’s. Harder optreden tegen het witwassen van geld. En een speciale anti-terrorismecel bij Europol, de Europese politiedienst.

     

    Europol

    Voorstel ter bestudering van de wijziging van de Europol-overeenkomst en de uitbreiding van het mandaat van Europol.

    Verhuizing van kantoor Europol na aanslagen op de VS
    NRC Handelsblad , 26 september 2001
    De in Den Haag gevestigde Europese politieorganisatie Europol barst uit zijn voegen en zoekt uitbreiding. ,,Als gevolg van de recente internationale ontwikkelingen komt hier binnenkort een flink aantal extra mensen te werken”, zegt hoofd beveiliging H. Verburg van Europol. ,,We groeien daarmee uit ons jasje, ons gebouw wordt te klein.”

    Gemeenschappelijke onderzoeksteams

    Ontwerp kaderbesluit inzake gemeenschappelijke onderzoeksteams
    Engeland

    Statewatch heeft een update over de voorstellen van de Engelse regering: UK anti-terrorism proposals include internment for terrorist “suspects” and data retention by communications providers

    Ook van Statewatch:
    New laws & practices affecting civil liberties and rights after 11 September in the EU, UK and US

    Ook Privacy International houdt de nieuwe wetgeving en voorstellen nauwlettend in de gaten.
    VS

    Het Center for Democracy & Technology houdt bij wat de gevolgen zijn van de veranderende wetgeving in de VS:

    De Federation Of American Scientist hebben een geod overzicht:
    Anti-Terrorism Legislation
    Shortly after September 11, the Bush Administration asked Congress to pass legislation to give the executive branch expanded surveillance and detention authorities. Several aspects of the legislation elicited opposition on civil liberties grounds, some of which was reflected in the ebates.
    Frankrijk

    Veel informatie over maatregelen tegen cryptografie (maar ook andere) in het Frans: http://www.lsijolie.net/

    Ook op het Franse Indymedia is veel te vinden over de in Frankrijk gedane voorstellen tegen terrorisme

    Terrorisme international Ce dossier présente l’actualité et l’historique en matière de lutte contre le terrorisme international. Sont également rassemblées dans ce dossier les principales déclarations françaises depuis les événements du 11 septembre dernier et les fiches de présentation de la convention sur la répression du financement du terrorisme, de l’action de la France en matière de lutte anti-terroriste et de l’activité des Nations-Unies dans le domaine de la lutte anti-terroriste. Voir aussi le dossier sur le bio-terrorisme.
    Duitsland

    De Chaos Computer Club heeft de Duitse voorstellen op het net gezet

    “Deutscher Herbst 2001”, Deutschland unter totaler Überwachung
    Der Entwurf des Terrorismusbekämpfungsgesetz, besser bekannt als Anti-Terror-Paket Nr. 2
    Die Inhalte, von denen hier nur ein Teil (BKA, Bundesverfassungsschutz, Pässe, Personalausweis) wiedergegeben wird, werden sich nicht nur direkt gegen Terroristen richten, bzw. auswirken, sondern auch gegen bisher akzeptierte Grundsätze, Grundrechte und Rechtsauffassungen, die den Datenschutz, das Recht auf informationelle Selbstbestimmung, das Persönlichkeitsrecht, den Verhältnismäßigkeitsgrundsatz, die Kontrolle der Geheimdienste, die Begrenzung geheimdienstlicher Befugnisse und die Trennung polizeilicher von geheimdienstlicher Aufgaben- und Machtbereiche betreffen und regulieren, d. h. sie richten sich gegen die gesamte Bevölkerung in Deutschland

    Rasterfahndung in Deutschland
    Christiane Schulzki-Haddouti
    3.10.2001 Seit Montag gleichen Strafverfolger alle möglichen Datenbestände in Deutschland systematisch ab: Mit dieser Rasterfahndung wollen sie “potenzielle islamistische Terroristen”, die so genannten “Schläfer”, erkennen. Bundesinnenminister Otto Schily hält die Methode für “sehr erfolgsträchtig”. Datenschützer, Juristen und Vertreter der Muslime hingegen zeigen sich skeptisch, ob überhaupt treffsichere Kriterien bestehen.

    Duitsland perkt privacy in wegens terreuracties
    de Volkskrant, Buitenland, 19 september 2001
    Van onze correspondent Philippe Remarque
    Duitsland treft een reeks veiligheidsmaatregelen om het terrorisme te bestrijden.  Daarbij sneuvelen oude taboes. ‘Met de privacybescherming hebben we het misschien  overdreven’, meent minister van Binnenlandse Zaken Schily (SPD).
    Algemeen

    Are terrorists using hidden messages?
    Duncan Campbell
    31.10.2001
    Probably not. But western leaders, commercial opportunists, and incautious journalists, want us to believe what we cannot see.

    BVD heeft geen nieuwe bevoegdheden nodig
    Lodewijk Asscher
    NRC Handelsblad , 15 oktober 2001
    De roep om maatregelen ter voorkoming van nieuwe terreuraanslagen blijft klinken. Maar in de strijd tegen het terrorisme mogen de grenzen van de Grondwet niet worden overschreden, meent Lodewijk Asscher.

    Terreurbestrijding brengt privacy in gevaar
    de Volkskrant
    16 oktober 2001
    STEL, JE HEBT een moord op je geweten. Die moord heb je gepleegd in Groningen.   De politie verdenkt je en vaardigt een opsporingsbevel uit. In Amsterdam  word je opgepakt. De overdracht aan de Groningse justitie zal niet lang op  zich laten wachten.

    VS

    CIA plays key role in war on terror
    By Bob Woodward
    THE WASHINGTON POST
    THE MASSIVE, aggressive international roundup mirrors, in part, the broader detention program carried out by the FBI in the United States that has netted more than 1,100 people, including a small number believed to have information about terrorists and a far larger number of Middle Eastern nationals held on immigration violations.

    USA PATRIOT opens CIA, NSA, intelligence databases to police
    Directives from Attorney General Ashcroft’s speech before EOUSA’s Anti-Terrorism Coordinators Conference

    Het Center for Democracy & Technology houdt bij wat de gevolgen zijn van de veranderende wetgeving in de VS.

    lees meer

    Europa

    Europese Raad en Europese Commissie

    Terrorismebestrijding  

    07-12-2001 Voorstel voor een kaderbesluit van de Raad inzake terrorismebestrijding 

    In dit document het bereikte akkooord. Het kaderbesluit moet nog door de Deense, Zweedse en Ierse delegatie bekeken worden en ook het Europese Parlement wordt opnieuwe geconsulteerd

    07-12-2001 Akkoord in EU over definitie terrorisme
    Alle lidstaten van de Europese Unie gaan dezelfde definitie van terrorisme in hun wetgeving opnemen. Ook wordt de maximumstraf die terroristen en hun handlangers boven het hoofd hangt in alle vijftien lidstaten aan hetzelfde minimum gebonden. Dat hebben de EU-ministers van Justitie gisteren in Brussel besloten

    lees meer

    De rechtsleer van Kant, terrorisme en intentiewetg

    In het kader van het vak Recht, ethiek en politiek heb ik mij verdiept in de rechtsleer van Immanuel Kant. Daarbij raakte ik onder de indruk van de grondigheid waarmee Kant zijn rechtsleer verbindt met de vrijheidsidee. In dit essay wil ik zijn rechtsleer uiteenzetten en toepassen op het Nederlands recht. In eerste instantie wilde ik de toepassing doen op het strafrechtsysteem dat gehanteerd wordt in de film Minority Report (2002), waar voorspelling van misdrijven door helderzienden gebruikt wordt als rechtmatige basis voor strafrechtelijke vervolging. In die film worden personen vervolgd die deze misdrijven nog niet hebben begaan. Na verder onderzoek bleek echter dat een toekomstscenario zoals in Minority Report wordt geschetst veel dichterbij is dan de naïeve burger zou denken, namelijk in het Nederlands intentiestrafrecht. In dit essay zet ik uiteen dat al lijkt dit intentiestrafrecht de vrijheid tot doel te hebben, het in werkelijkheid de fundamenten onze vrije samenleving ernstig bedreigt. lees meer

    Kant, terrorisme en intentiewetgeving

    In het kader van het vak Recht, ethiek en politiek heb ik mij verdiept in de rechtsleer van Immanuel Kant. Daarbij raakte ik onder de indruk van de grondigheid waarmee Kant zijn rechtsleer verbindt met de vrijheidsidee. In dit essay wil ik zijn rechtsleer uiteenzetten en toepassen op het Nederlands recht. In eerste instantie wilde ik de toepassing doen op het strafrechtsysteem dat gehanteerd wordt in de film Minority Report (2002), waar voorspelling van misdrijven door helderzienden gebruikt wordt als rechtmatige basis voor strafrechtelijke vervolging. In die film worden personen vervolgd die deze misdrijven nog niet hebben begaan. Na verder onderzoek bleek echter dat een toekomstscenario zoals in Minority Report wordt geschetst veel dichterbij is dan de naïeve burger zou denken, namelijk in het Nederlands intentiestrafrecht. In dit essay zet ik uiteen dat al lijkt dit intentiestrafrecht de vrijheid tot doel te hebben, het in werkelijkheid de fundamenten onze vrije samenleving ernstig bedreigt.

    De rechtsleer van Kant, terrorisme en intentiewetg

    Antiterrorismemaatregelen in Nederland

    uit het rapport:

    Conclusies

    1) De aanslagen van 11 september 2001 en de daarop volgende dreiging van terrorisme voor de gehele wereld hebben op veel terreinen grotegevolgen gehad. Terrorisme vormt in dit eerste decennium van de nieuweeeuw één van de grootste bedreigingen voor onze in- en externeveiligheid. Het stemt dan ook hoopvol dat de groep radicalen in ons landdie bereid is met geweld zijn politieke of religieuze doelen na te strevengaandeweg kleiner is geworden.

    2) In dit onderzoek – een zelfreflectie van de kant van het kabinet – isgekeken naar de maatregelen die zijn genomen om terrorisme tebestrijden. Ten aanzien van de beschikbare maatregelen in de strijd tegenterrorisme is de conclusie van dit onderzoek dat sprake is van een geredeaanleiding voor instelling of aanpassing van een maatregel en dat sprakeis van samenhang in de totstandkoming en toepassing van maatregelen.Dit is voor een belangrijk deel de resultante van de sterk aanwezige drangin Nederland om te leren hoe dit in ons land betrekkelijk nieuwefenomeen op de ‘beste’ manier – dat wil zeggen met nadruk op preventiedoor middel van proportioneel en effectief ingrijpen en met gebruikmakingvan legitieme middelen – kan worden bestreden. Uit de grotehoeveelheid studies en evaluaties die de afgelopen negen jaren isverschenen en de wijze waarop de lessen hieruit zijn verwerkt, blijkt datop het terrein van terrorismebestrijding sprake is van lerend vermogen.Centrale en lokale overheid alsmede uitvoerende diensten trekken leringuit de diverse afzonderlijke evaluaties en juridische oordelen en passendeze lessen toe.

    lees meer

    Buitengewoon verdwijnen; “Ghost Plane” en “Torture Taxi”

    Extraordinary Rendition vormde een kleine rimpel in de anders zo goede relatie tussen de Verenigde Staten en Europa. De vertaling van rendition is uitlevering, maar met de normale juridische omschrijving uitlevering heeft rendition niets te maken. Rendition is gewoon kidnappen, niet door zogenaamde terroristische organisaties of criminelen, maar door staten en in dit geval de Verenigde Staten. Extraordinary Rendition, letterlijk vertaal buitengewoon kidnappen, verschilt van de ‘gewone’ rendition, omdat bij rendition de VS de verdachte, die zich in het buitenland bevindt, kidnappen en naar Amerika brengen voor een gerechtelijke procedure. Het extraordinary zit hem in het ontbreken van die juridische toets. De ‘verdachte’ wordt gekidnapt en verdwijnt. Soms in een gevangenis waar de schijnwerpers op staan, zoals Guantanamo Bay, vaker in gevangenissen waar geen zicht op is. Extraordinary Rendition is in die zin te vergelijken met de verdwijningen bekend geworden door de dictators in Chili en Argentinië. Deze verdwijningen gaan net als in het verleden bij verdwijningen, gepaard met martelingen.
    lees meer

    Under Pressure – Counter-terrorism in the Netherla

    Translation of the book Onder Druk, terrorismebestrijding in Nederland van Buro Jansen & Janssen (2006), translation by Janet Hopkins.
    the Chapters which are translated
    1 LAW OF CRIMINAL INTENT
    2 THE AIVD, STATE CONVEYOR OF INTELLIGENCE
    3 INFIGHTING
    4 THAT MUST BE AN ALIEN
    5 SQUEEZING
    6 STATE OF EMERGENCY
    7 POLITICIANS AND COUNTER-TERRORISM
    8 ARMED CONFLICT IN THE 21ST CENTURY
    9 CRITIQUE
    abbreviations used in Under Pressure English trans
    Under Pressure English translation of Onder Druk

    Buitengewoon verdwijnen: “Ghost Plane” en “Torture

    Extraordinary Rendition vormde een kleine rimpel in de anders zo goede relatie tussen de Verenigde Staten en Europa. De vertaling van rendition is uitlevering, maar met de normale juridische omschrijving uitlevering heeft rendition niets te maken. Rendition is gewoon kidnappen, niet door zogenaamde terroristische organisaties of criminelen, maar door staten en in dit geval de Verenigde Staten. Extraordinary Rendition, letterlijk vertaal buitengewoon kidnappen, verschilt van de ‘gewone’ rendition, omdat bij rendition de VS de verdachte, die zich in het buitenland bevindt, kidnappen en naar Amerika brengen voor een gerechtelijke procedure. Het extraordinary zit hem in het ontbreken van die juridische toets. De ‘verdachte’ wordt gekidnapt en verdwijnt. Soms in een gevangenis waar de schijnwerpers op staan, zoals Guantanamo Bay, vaker in gevangenissen waar geen zicht op is. Extraordinary Rendition is in die zin te vergelijken met de verdwijningen bekend geworden door de dictators in Chili en Argentinië. Deze verdwijningen gaan net als in het verleden bij verdwijningen, gepaard met martelingen.

    Under Pressure – English translation Onder Druk

    Under Pressure – Counter-terrorism in the Netherlands, English translation of Onder Druk – terrorismebestrijding in Nederland van Buro Jansen & Janssen (2006), translation Janet Hopkins.
    abbreviations used in Under Pressure
    Under Pressure – English translation Onder Druk

    Secret Truth: The EU Joint Situation Centre

    Since the 9-11 terrorist attacks on the United States, the fight against terrorism is in the centre ofEuropean societal and political interest. The attacks in Madrid (2004) and London (2005) and severalfoiled attacks made clear that Europe itself was also a target for the international Jihadists. The arrestsof many alleged terrorists in different European countries underlined the reality of the terrorist threat.1At the same time it became clear that the ‘new terrorism’ formed a national as well as an internationalthreat. Attacks in Europe can be the work of home-grown terrorists, as well as the work of foreignfighters who succeed in infiltrating European countries. Military personnel from European countriesthat operate in foreign countries in the context of the ‘war on terror’ can be a target for terrorists, butalso European business or embassies. Incidents like the Danish cartoon affair or the Dutch movieFitna make it clear that ‘internal’ issues can have a great impact in foreign countries. On the otherhand it is possible that incidents and conflicts in countries far away – the invasion of Iraq, the conflictsin the Middle East – can have their internal repercussions in European countries.The European Union reacted on the new terrorist threat with an ‘unprecedented wave of policyinterventions’ (Den Boer 2006: 83). New counterterrorist agencies and structures were created in thewake of the attacks on top of already existing structures, and the latter were furbished with new andspecial competences in the field of counterterrorism. With this ‘plethora of initiatives’, the EUreinforced the already ‘crowded policy space’ on counterterrorism (Den Boer 2006: 99). The politicaland policy interventions of the European Union have been the subject of many articles and papers(see for instance Bendiek 2006; Den Boer 2006; Müller-Wille 2004a; Wilkinson 2005), so we will notduplicate that work in this paper. Instead, we will concentrate on one of the counterterrorist structuresof the European Union: the EU Joint Situation Centre. Moreover, we will research and analyse thisagency from the perspective of transparency and accountability. Therefore the central question will be:what do we know of this EU Joint Situation Centre? How does it operate? What is its relevance forEuropean counterterrorism? In other words: how transparent is the EU Joint Situation Centre?Thorough research into and analyse of the EU Joint Situation Centre (SitCen) is important for severalreasons. First, within SitCen a merger is taken place between internal and external aspects of EUcounterterrorism policy. Second, SitCen is an important channel through which horizontal structures ofintelligence cooperation outside the formal scope of the EU merges with formalised vertical EUcounterterrorist structures. Third, thanks to the positioning of SitCen under the General Secretariat ofthe European Council, directly under the EU High Representative for the Common Foreign andSecurity Policy and its position at the cross point of the Second Pillar (Common Foreign and SecurityPolicy) and Third Pillar (Justice and Home Affairs) of the European Union, it is not obvious at first sightto whom and how SitCen is democratically accountable. Fourth, reports from SitCen can have policyimplications for the European Union and its member states; it is far from a marginal actor in thecounterterrorist field.In this paper we will shortly describe the importance of transparency and accountability for goodgovernance and the special problems that arise when these principles are being applied to the field ofsecurity and intelligence services.2 Then we will give a short description of the development of theEuropean counterterrorism policy, as far as relevant for a good understanding of SitCen. After that wewill look into the origins and development of SitCen. Then we will look on the basis of a quick scan ofseveral sources what information is available in the public domain on the work and substance ofSitCen to form an opinion on the transparency and accountability of SitCen. We will end the paper withsome concluding remarks and suggestions for further research.

     

    Meer dan 200.000 professionals doen maar wat

    Gebrek aan zelf reflectie leidt tot ondoordacht handelen van politie en inlichtingendiensten met de kans op noodlottige gevolgen

    In de discussie over de politieactie rond de Ikea van 12 maart 2009 gaat het vooral om de noodzaak van het optreden, de wijze van arrestatie, de vermelding van de afkomst van de verdachten, de slechte communicatie tussen de korpsbeheerder en de korpschef en de weigering om de excuses aan te bieden. Het probleem ligt echter dieper. Bij terrorisme en in bredere zin bij het veiligheidsbeleid treedt de overheid met veel bombarie op, stoere macho taal, en is niet genegen tot enig zelfonderzoek. De woorden van de Amsterdamse burgemeester Cohen zijn exemplarisch: “de volgende keer doen wij het precies hetzelfde.”

    Ideologische recherche

    ‘Bij de Dienst Nationale Recherche is het aandachtsgebied ideologische
    misdaad ondergebracht. Naast terrorisme valt ook dierenrechtenactivisme
    onder deze categorie. In april verscheen, binnen de Criminaliteitsbeeldanalyse 2007, het deelrapport Ideologische misdaad.” (1)

    Het bovenstaande citaat komt uit een artikel over de acties van dierenrechten activisten die hebben geleid tot de beëindiging van de voorgenomen bouw van Science Link, een laboratoriumpark voor virustechnologie en genetica, in Venray. Ideologische misdaad, doet vermoeden dat er ideologisch wordt gerechercheerd. In principe doen inlichtingendiensten op nationaal en regionaal niveau dat, om te kijken of de democratische rechtsorde niet in gevaar komt. Het woord ideologisch is toegevoegd aan het woord misdaad, waarmee sommige acties niet alleen een strafbaar feit zijn, maar tevens geoormerkt kunnen worden als acties met een terroristisch oogmerk. De indruk wordt gewekt dat Science Link is beëindigd door acties en dat er dus sprake is van beïnvloeding van een democratisch besluit. Is er in Nederland sprake van een toename van een dergelijk soort ideologisch gestuurde overheidsbemoeienis?
    lees meer

    De van rechtswege verboden [terroristische] organi

    Toen in 2001 de zogenoemde bevriezingslijsten ten tonele kwamen, leverde dit veel kritiek op. In verschillende zaken werd beslist dat de rechtsbescherming tekort schoot. Dit was ook de conclusie in vele artikelen en het Marty-rapport. Om de legitimiteit en de effectiviteit van de bevriezingsmaatregelen te vergroten werden de procedures tot plaatsing aangepast en de waarborgen verbeterd.
    Dat Nederland het extra rechtsgevolg van automatische verbodenheid stelt, bij voorkoming op een van de lijsten, is haar goed recht en zelfs haar plicht. Op deze wijze krijgen de bevriezingsmaatregelen meer slagkracht in de strijd tegen het (inter)nationaal terrorisme.
    Concluderend stel ik dat er vandaag de dag geen sprake is van onrechtmatige schending van mensenrechten door de per 1 februari 2007 ingegane wetswijziging.

    lees meer

    The Abu Ghraib Effect

    Recensie van het boek ‘The Abu Ghraib Effect’ van Stephen F. Eisenman.

    De oorlog tegen te terrorisme genereert een eindeloze verzameling aan mensenrechten schendingen. De zogenoemde verdachten van terrorisme die door de Verenigde Staten worden vastgehouden op Guantánamo. De Dasht-i-Leili-slachting bij Sheberghan in Jowzhan in Afghanistan in december 2001 door Amerikaanse militairen. De dagelijkse slachtoffers van bombardementen in Afghanistan en Irak. De Extraordinary Rendition van verdachten van terrorisme die over de wereld worden gesleept, gemarteld en opgesloten zonder dat er onafhankelijke rechtspraak aan te pas komt. De martelingen van verdachten op Bagram Airbase, Guantánamo, Abu Ghraib en andere gevangenissen waar verdachten van de oorlog tegen het terrorisme worden vastgehouden. Sinds 11 september 2001 lijkt de ‘rule of law’ een versleten goed. Om een aanslag te voorkomen willen politici, militairen, inlichtingen en opsporingsdiensten alles kunnen gebruiken terwijl er steeds weer een aanslag volgt. Elk humaan stukje weldenkendheid is verdwenen in een oorlog die terreur oproept en niet bestrijdt.

    << oudere artikelen